آشنایی کامل با انواع فلنج های پالایشگاه: از جوشی تا رزوه ای
در زمانهای گذشته، از روشهای محدود برای اتصال تجهیزات، قطعات و لولهها در پالایشگاهها و صنایع دیگر استفاده میشد که بعد از گذشت مدتی، این روشها به دلیل معایب زیاد و عدم کارایی مطلوب، از رده خارج شدند و با قطعاتی به نام فلنج جایگزین شدند. فلنجها به دلیل مزایای فراوانی که دارند به سرعت وارد صنایع مختلف شدند و به طور گسترده، مورد استفاده قرار گرفتند. لذا اکنون فلنج ها به عنوان جزء حیاتی و اساسی برای اتصال و ایجاد انتقال صحیح و ایمن سیستم های لوله کشی شناخته میشوند. فلنجها از تنوع گستردهای برخوردار هستند از فلنجهای کوچک و ساده تا فلنجهای بزرگ و پیچیده.
در این مقاله از سایت کسب و کار اینترنتی کلید موفقیت به معرفی و توضیح انواع فلنجها، کاربرد و نقش آنها در صنعت و همچنین بیان استانداردهای مربوط به آنان می پردازیم. پس با ما همراه باشید.
انواع فلنج در صنایع نفت و گاز
همان طور که گفته شد، فلنجها دارای انواع گوناگونی هستند که از آنها، به عنوان ابزاری برای اتصال لوله ها و تجهیزات به یکدیگر در صنعت استفاده می شود. فلنجهای پالایشگاهی یکی از انواع این فلنجها هستند که برای مصارف خاص در صنایع نفت و گاز کاربرد دارند. تقریباً تمامی تجهیزات پالایشگاهی و پتروشیمی از فلنج برای نازل های خود استفاده می کنند. این فلنجها به توجه به ویژگیها و معیارهای خاصی که دارند و همچنین بر اساس ویژگیهای ظاهری، کلاس فلنج، جنس و آلیاژها و همچنین تحمل فشار و دما به گروه های مختلفی تقسیم میشوند. در ادامه به معرفی انواع فلنجهای رایج در صنعت نفت و گاز می پردازیم.
۱- فلنج چدنی
فلنجهای چدنی مانند سایر انواع فلنجها، جز اتصالات پیچشی هستند که برای اتصال لولهها یا تجهیزات به یکدیگر استفاده میشوند. این نوع فلنجها، از چدن ساخته میشوند و به دلیل ویژگیهای خاص خود، در صنایع مختلف از جمله صنایع نفت و گاز استفاده میشوند. در ادامه، ابتدا به برخی از ویژگیهای فلنجهای چدنی اشاره میشود و سپس به توضیحاتی در مورد لیست اتصالات چدنی پرداخته میشود.
۲-فلنج رزوهای (دندهای)
فلنجهای رزوهای یکی از فلنجهای پرکاربرد در صنایع تاسیساتی هستند که برای اتصال نیازی به جوشکاری ندارند و به دلیل هزینه مناسب و نصب آسان، در پالایشگاهها و صنایع دیگر، بسیار پرکاربرد هستند. از آنجایی که این فلنجها هنگام اتصال نیازی به جوشکاری ندارند، لذا برای آببندی، از گسکت یا واشر استفاده میشود تا از نشتی احتمالی جلوگیری شود. به همین دلیل، این فلنجها در محیطهایی که احتمال انفجار یا احتراق وجود دارد، به کار میروند.
۳- فلنج کور
فلنجهای کور پالایشگاهی، نوعی دیگر از انواع فلنج پالایشگاهی هستند که از مقاومت بسیار بالا برخوردارند و لعد از اینکه نصب میشوند، لوله یا خط را مسدود کرده و امکان عبور یا خروج مواد از آن را میگیرند از این رو وظیفه اصلی فلنج کور، ایجاد انسداد در سیستم لولهکشی است. و در انتهای یک خط لوله یا در محلهایی که نیاز به مسدود کردن یک قسمت از سیستم لولهکشی است، استفاده میشوند.
۴- فلنج گردندار (جعبهای)
این فلنجها، دارای طراحی ویژه و گردن بلند میباشندو با توجه به اینکه این نوع فلنج، مقاومت خوبی در برابر فشار سیالات دارد، برای انتقال گرما و فشار به لولهها استفاده میشود. همچنین این نکته نیز قابل ذکر است که به دلیل طراحی خاص، توانایی دور کردن فشار و تنش از منطقه مرکزی را دارند و از مقاومت بسیار خوبی برخوردار هستند.
۵- فلنج اسلیپون
فلنج اسلیپون نیز یکی دیگر از انواع فلنجها در پالایشگاه است که از مقاومت خوبی برخودار است و به عنوان یک قطعه اتصالی در سیستم های لوله کشی استفاده میشود.
۶- فلنج لبهای
این نوع فلنجها، بر روی انتهای یک لوله قرار میگیرند و با جوشکاری به لوله متصل میشوند.
ویژگیهای فلنجهای چدنی
- مقرون به صرفه بودن
- مقاومت در برابر خوردگی
- قدرت و استحکام بالا
- پایداری حرارتی
- طول عمر بالا
انواع فلنجهای چدنی
این نوع فلنجها، با توجه به ویژگیهای منحصر بفرد و کاربردهای گوناگون، به دستههای مختلف تقسیم بندی میشوند:
- فلنج اسپیکات گلودار چدنی
- فلنج لبهدار چدنی
- فلنج کور چدنی
طبقه بندی فلنجها بر اساس فشار کاری
طبقه بندی فلنجها طبق استاندارد ANSIB16.34 انجام میشود. فشار برحسب پوند و دما برحسب درجه سلسیوس بیان میشود. همچنین برخی از دماها و فشارهای مجاز برای فلنجها به صورت یک جدول تنظیم شدهاند که در ادامه به توضیح آن خواهیم پرداخت همچنین ذکر این نکته نیز الزامی است که این جدول، برای فلنجهایی استفاده میشود که مطابق با ساختار آمریکایی باشند. طبقهبندی فلنجها بر اساس فشار کاری به شرح زیر است:
- فلنجهای فشار بالا: این فلنجها، برای کاربردهای با فشار کاری بالا مناسب هستند و میتوانند تا فشارهای حدود ۲۵۰۰Psi و بیشتر را تحمل کنند.
- فلنج فشارمتوسط: در کاربردهای با فشار کاری متوسط تا زیاد استفاده میشوند و معمولا قادر به تحمل فشار، تا ۳۰۰Psi هستند.
- فلنجهای فشار کم: در جاهایی با فشارهای کاری پایین تا متوسط و تا ۱۵۰Psi استفاده می شوند.
استانداردهای مربوط به فلنجها در پالایشگاه
فلنج های استاندارد، نقش مهمی در صنایع مختلف دارند و به عنوان اتصال دهنده در سیستم های لوله کشی عمل می کنند. طبقه بندی و تفاوت بین فلنج ها از کشورهای مختلف برای درک یکپارچه سازی و سازگاری یکپارچه در پروژه های بین المللی ضروری است. استانداردسازی، ایمنی و سازگاری را در چشم انداز وسیع صنایع جهانی تضمین می کند و نیز تجارت بین المللی را با ایجاد زمینه مشترک برای تولید کنندگان، تامین کنندگان و کاربران نهایی تسهیل می کند. در ادامه، به طبقه بندی فلنج های استاندارد در کشورهای مختلف میپردازیم و ویژگی ها و کاربردهای منحصر به فرد آنها را توضیح میدهیم.
ANSI Flanges (استاندارد آمریکایی):
از این فلنج ها در دو استاندارد متداول ANSI B16.5 و ANSI B16.47 به طور گسترده در ایالات متحده استفاده میشود. استاندارد دوم، لولههایی با اندازههایی از ۱٫۲ اینچ تا ۲۴ اینچ را پوشش میدهد در صورتی که استاندارد اول، برای اندازههای بزرگتر استفاده میشود.
DIN Flanges (استانداردآلمانی):
این فلنجها، از استاندارد DIN 2633 وDIN 2501 پیروی میکنند. مشخصات قابل توجهی دارند که باعث میشود دقت و قابلیت اطمینان بالایی را ارائه دهند. فلنج اول برای درجه بندی فشار اسمی طراحی شده است، در حالی که دومی بر روی فلنج های گردنی جوشکاری تمرکز دارد.
JIS Flanges (استاندارد ژاپنی):
این استانداردها در صنایع ژاپنی، انواع مختلفی دارند که دو نمونه پرکاربرد از آنها: فلنجهای JIS که بر روی کنترل قدرت سیال هیدرولیک تمرکز دارد. و استاندارد JIS B2220 که لوله های فولادی را پوشش می دهد.
BS Flanges (استاندارد بریتانیا):
دو استاندارد برجسته و نمونه از صنایع بریتانیا، استانداردهای BS 4504 و BS 10 هستند. استاندارد اولی بر اندازههای اسمی تاکید دارد و دومی مشخصات فلنجهای دایرهای را ارائه میدهد. تعداد استانداردهای فلنجها بیشتر از موارد گفته شده است و اینها تنها تعدادی از استانداردهای مربوط به فلنجها هستند. استانداردهایی که بیشتر مورد استفاده قرار میگیرند.
سخن پایانی
در این مقاله، با انواع فلنجهای پرکاربرد در صنایع نفت و گاز آشنا شدیم. فلنجها به عنوان قطعاتی ضروری در خطوط لوله، وظایف مهمی از جمله اتصال، انشعاب و مسدود کردن مسیر سیال را بر عهده دارند و انتخاب فلنج مناسب، نقش کلیدی در عملکرد ایمن و پایدار سیستمهای لوله کشی ایفا میکند. مهندسان و متخصصان این حوزه، با در نظر گرفتن عواملی مانند فشار کاری، نوع سیال، دمای کاری و شرایط محیطی، فلنج مناسب را برای هر اتصال انتخاب میکنند. امیدواریم این مقاله برای شما مفید بوده باشد و اطلاعات جامعی در مورد انواع فلنجها، کاربردها و استانداردهای مربوط به آنها در اختیار شما قرار داده باشد.