چرخه عمر محصول را بشناسید
این بار در بحث کسب و کار به سراغ یکی از اصطلاحات مهم کارآفرینی و بازاریابی می رویم که آشنایی با آن برای افرادی که به فکر راه اندازی کسب و کار و رشد آن هستند لازم است.
محصول چیست؟
در عالم کسب و کار، محصول به چیزی گفته می شود که مشتری حاضر است در ازای آن پول پرداخت کند. این محصول می تواند یک کالا یا یک خدمت باشد. اما نکته حائز اهمیت این است که محصول تا چه زمانی می تواند برای یک کسب و کار سودمند باشد؟
چرخه عمر محصول چیست؟
محصول هرچقدر هم که موفق باشد روزی خواهد آمد که با ورود رقبای جدید یا تغییرات جامعه، دیگر نتواند نیاز مشتری را رفع کند.
به دوره ای که یک محصول به بازار می آید، رشد می کند، به بلوغ می رسد و افول می کند چرخه عمر محصول می گویند.
با وبسایت آکادمی کسب و کار اینترنتی کلید موفقیت همراه باشید.
با ۴ مرحله چرخه عمر محصول آشنا شوید.
حال می خواهیم برای شما همراهان عزیز ۴ هر مرحله از چرخه عمر محصول و چگونگی بازاریابی آن را برایتان توضیح دهیم که امیدواریم مفید واقع شود.
۱- معرفی، اولین گام مرحله چرخه عمر محصول
این مرحله مربوط به زمانی است که محصول برای اولین بار وارد بازار می شود؛ وقتی هنوز تقاضای مشخصی برای آن وجود ندارد. در طول این مرحله، سود کم است زیرا شرکت باید برای ایجاد آگاهی از این محصول هزینه کند. کسب و کار باید با شناخت درست از محصول و مشتری، سراغ دسته “دسته پذیرندگان آغازین” برود.
این دسته افراد جسوری هستند که می خواهند زودتر از بقیه افراد از محصول با خبر شوند و در صورت رضایت آن را به سایرین معرفی کنند. برای مثال شبکه اجتماعی فیسبوک چند ماه اول فعالیتش را صرف کرد تا مفهوم شبکه اجتماعی را بین دانشجویان چند دانشگاه مطرح آمریکا جا بیندازد. این استراتژی باعث شد فیسبوک یک شبکه هیجان انگیز و جوان پسند به نظر برسد که باعث شد فیسبوک به سرعت به مرحله رشد برسد.
۲- رشد، دومین چرخه عمر محصول است.
در این مرحله فروش محصول بیشتر می شود و با کاهش هزینهها سود نیز افزایش می یابد. این اتفاق فرصت خوبی برای افزایش بودجه بازاریابی است که تا جای ممکن مرحله رشد را طولانی کند. در این مرحله کسب و کار نمی خواهد آگاهی مردم را از محصول افزایش دهد، بلکه برای موفقیت در تستها و کسب بخش های جدید بازار تلاش می کند.
مرحله رشد، زمانی است که رقبا وارد بازار شدهاند و شرکت باید موقعیت رقابتی خود را در بازار تقویت کند.
۳- بلوغ هم سومین چرخه عمر محصول می باشد.
اکنون محصول به بالاترین جایگاه در بازار دست یافته است. این مرحله رقابتی ترین مرحله در عمر یک محصول است. اینجا شرکت نیاز به استراتژی دقیق بازاریابی و سرمایه گذاری هوشمندانه دارد. همچنین می شود با اصلاح محصول جایگاه را در بازار حفظ کرد. البته یک استراتژی هم این است که هیچ هزینه دیگری برای بازاریابی نکرد و هزینه آن را صرف طراحی و ارائه محصولات جدید کرد.
۴- افول هم آخرین چرخه عمر محصول
دلایل زیادی وجود دارد که محصولات به مرحله افول می رسند. مانند اشباع شدن بازار. یعنی زمانی که هر کس به محصول نیاز داشته آن را خریده است. یا زمانی که یک جایگزین کاربردی تر سهم از بازار را می گیرد. محصولات سرانجام روزی وارد مرحله افول می شوند. با کاهش میزان فروش و ایجاد مازاد عرضه، رقابت شدیدی بین شرکت های حاضر در بازار به وجود می آید و به تبع سودآوری کاهش می یابد. در این مرحله شرکتها ناگزیر تولید محصولات در حال افول خود را متوقف می کنند یا راهی برای حداکثر کردن سود خود در کوتاه مدت می یابند.
نکته دارای حائز اهمیت این است که همه کسب و کارها این چهار مرحله را در چرخه عمر محصول طی نمی کنند.
بسیاری از آنها ممکن است پس از طی مرحله معرفی، موفق به ورود به بازار نشوند و بلافاصله پس از مرحله معرفی به زوال برسند. بعضی دیگر از بنگاههای اقتصادی پس از طی مرحله رشد به بلوغ نمی رسند و در جدال با رقبا از میدان خارج می شوند. در هر صورت تمامی کسب و کارها تلاش میکنند به مرحله بلوغ برسند و تا جایی که می توانند رسیدن به افول را به تاخیر بیاندازند.